Unia Europejska i Wielka Brytania prawdopodobnie przesuną w czasie 10-procentowe cło na samochody elektryczne bez lokalnie pozyskanych materiałów do akumulatorów. Przepisy miały obowiązywać od 1 stycznia 2027 roku, ale łańcuchy dostaw nie nadążają za planowanym harmonogramem. Nie wiadomo jeszcze, o ile potrwa odroczenie.
Na czym polega problem
Zasady pochodzenia podzespołów wynikają z umowy handlowej towarzyszącej brexitowi. Nie mają nic wspólnego z unijnym planem odejścia od silników spalinowych w 2035 roku, który także został przesunięty. Chodzi o to, skąd pochodzą elementy auta elektrycznego. Samochody sprzedawane między Wielką Brytanią a UE, które nie mają pakietów akumulatorowych złożonych na miejscu, miałyby od 2027 roku podlegać surowym wymogom, a w razie ich niespełnienia 10-procentowej opłacie.
Europejskie Stowarzyszenie Producentów Samochodów (ACEA) przekonuje, że skutki byłyby szerokie. Według organizacji, o której pisał „Financial Times”, około 82% z prognozowanych na 2027 rok 520 tys. elektrycznych samochodów osobowych podlegałoby opłacie. Większość aut produkowanych w UE i Wielkiej Brytanii nadal opiera się bowiem na materiałach do kluczowych części akumulatorów sprowadzanych z Azji.
Stawka jest wysoka dla obu stron
Wielka Brytania jest największym odbiorcą samochodów wyprodukowanych w UE i trafia tam 30% z nich. Z kolei dla brytyjskiego eksportu aut elektrycznych największym rynkiem jest Unia. Wymiana handlowa obu stron w tej branży to około 80 mld euro (88 mld dolarów) rocznie.
ACEA ostrzega, że po wejściu cła auta z UE i Wielkiej Brytanii przestałyby być konkurencyjne wobec modeli z Chin. Te także podlegają ograniczeniom importowym, bo Unia próbuje zmniejszyć deficyt handlowy. Jest w tym pewna ironia: większość pakietów akumulatorowych i chemikaliów do europejskich elektryków pochodzi z Azji, w dużej części z Chin. Organizacja proponuje przesunięcie wymogów na 2030 rok, a dodatkowego wymogu dotyczącego europejskiego materiału katodowego na 2032 rok.
Kto jest przeciw odroczeniu
Opóźnienia chcą producenci aut, ale nie wszyscy na tym zyskają. Po drugiej stronie są europejskie firmy, które zainwestowały już w wielkie fabryki akumulatorów, oraz unijny przemysł chemiczny. Ich interesem jest szybkie wprowadzenie wymogów, bo to one tworzą popyt na lokalnie produkowane komponenty. Według relacji odroczenie jest prawdopodobne. Anonimowy brytyjski urzędnik powiedział, że poważne negocjacje ruszą prawdopodobnie po szczycie UE–Wielka Brytania zaplanowanym na 20 listopada 2026 roku.
Co to oznacza w Polsce
Sprawa dotyczy Polski pośrednio, ale realnie. Jako członek UE podlegamy tym samym zasadom handlu z Wielką Brytanią, a polskie fabryki i zakłady kooperujące z producentami aut mogą odczuć zmiany w popycie. Polska należy też do większych europejskich ośrodków produkcji akumulatorów. Takie zakłady skorzystałyby na szybkim wprowadzeniu wymogu lokalnych materiałów, a producenci aut raczej na jego odroczeniu.
Dla zwykłego kupującego decyzja nie przełoży się od razu na ceny w salonach, bo dotyczy handlu na linii UE–Wielka Brytania. Pokazuje jednak szerszy kłopot europejskiej branży: chce ona uniezależnić się od azjatyckich dostaw akumulatorów, ale produkcja na miejscu nie jest jeszcze na to gotowa. Konkretne terminy poznamy dopiero po rozmowach między Brukselą a Londynem.
Źródło: Carscoops – „Chinese Competition May Cause EV Tariff Delays In The EU And UK”
